سیاستهای کلان جمعیتی ایران تاکنون سه مرتبه در سالهای بعد از انقلاب، بعد از جنگ هشت ساله و در دولت احمدینژاد تغییر کرده است
مدیر سلامت خانواده و جمعیت وزارت بهداشت ایران از اجرای طرح "آموزش خانه به خانه فرزندآوری" خبر داده است.
محمداسماعیل مطلق به خبرگزاری فارس گفت است ۱۵۰ هزار مأمور بهداشت از امسال طرحی را آغاز کردهاند که هدف آن آموزش ازدواج و ترویج افزایش جمعیت به صورت خانه به خانه است.
آقای مطلق به خانوادههای ایرانی توصیه کرده است که بیش از یک فرزند داشته باشند، فاصله باروری را فقط دو سال کنند و "اگر فاصله بارداریها بیش از دو سال شد، خانوادهها در این زمینه تجدیدنظر و برنامهریزی کنند".
به گفته آقای مطلق، دانشگاههای علوم پزشکی ایران برای اجرای طرحهای افزایش جمعیت آموزش دیدهاند و امسال وزارت بهداشت "به طور جدی" بر برنامههای دانشگاهها نظارت خواهد کرد.
مرداد سال گذشته، مرضیه وحید دستجری، وزیر بهداشت وقت ایران از کلیک حذف کامل بودجه کنترل جمعیت خبر داد؛ در حالی که طرح کنترل جمعیت چند سال بود در ایران اجرا میشد.
دلیل توقف اجرای طرح کنترل جمعیت، کلیک سخنان آیتالله علی خامنهای رهبر ایران بود که گفته بود کنترل جمعیت، سیاست اشتباهی بوده است.
آیتالله خامنهای کلیک گفته بود "یکی از خطاهایی که خود ما کردیم این بوده که تحدید نسل از اواسط دهه ۷۰ به این طرف باید متوقف میشد. مسئولان کشور در اینباره اشتباه کردند و خود بنده هم سهیم هستم. این را خدای متعال و تاریخ بر ما ببخشد."
معاون آموزش و پژوهش مرکز زنان و خانواده ریاست جمهوری ایران گفته بود به جای درس کنترل جمعیت باید شکوه همسرداری در دانشگاه آموزش داده شود
محمود احمدینژاد، رئیس جمهوری ایران هم بارها طرح کنترل جمعیت را سیاستی غربی و غلط اعلام کرده بود و کلیک گفته بود ایران میتواند ۱۵۰ میلیون نفر جمعیت داشته باشد.
او پیر شدن جمعیت ایران را عامل کاهش قدرت کشور دانسته و گفته بود سیاست کنترل جمعیت به این معناست که "۴۰ سال دیگر نامی از ملت ایران باقی نماند".
سیاستی که هر دهه تغییر کرد
پیش از انقلاب، دولت وقت سیاست کنترل جمعیت را با شعار "فرزند کمتر، زندگی بهتر" ترویج میکرد، اما پس از انقلاب، حکومت جدید این سیاست را، مانند سایر سیاستهای حکومت قبلی، مردود اعلام کرد.
این تغییر سیاست، به انفجار جمعیت در سالهای بعد از انقلاب منجر شد و هشدار کارشناسان را در پی آورد.
پس از جنگ هشت ساله ایران و عراق و همزمان با آغاز ریاست جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی در سال ۱۳۶۸ طرح کنترل جمعیت با شعار "دو بچه کافی است" از سر گرفته شد.
در طول این سالها، وزارت بهداشت با اجرای طرح کنترل جمعیت از جمله مشاوره رایگان، توزیع کاندوم، وازکتومی (بستن لوله مردان)، توبکتومی (بستن لوله رحم زنان) و روشهای دیگر سعی در کنترل افزایش جمعیت ایران داشت. طرحی که به دستور وزیر بهداشت وقت در سال ۱۳۹۱ متوقف شد.
نرخ رشد جمعیت ایران از نزدیک به ۴ درصد در اواخر دوره جنگ (سال ۱۳۶۵ خورشیدی) به ۱.۶۲ درصد در سال ۱۳۸۵ کاهش یافت.
بر اساس آماری که وبسایت مرکز آمار ایران هر لحظه بهروز میکند، در حال حاضر جمعیت ایران ۷۷ میلیون و ۳۴۲ هزار نفر است.
